Σαντορίνη, από άποψη κυκλοφοριακής ευταξίας έχει πολλά προβλήματα
Γρηγόριος Μαντούσης Ταξίαρχος ΕΛΑΣ εα Πρώην Αντιδήμαρχος Θήρας
“Στη Σαντορίνη, από άποψη κυκλοφοριακής ευταξίας υπάρχουν πολλά προβλήματα, που απαιτείται μια σοβαρή και ολοκληρωμένη παρέμβαση, συνδυαστικά των δύο βαθμών τοπικής αυτοδιοίκησης, ώστε να διευθετηθεί.
Στη Σαντορίνη, από άποψη κυκλοφοριακής ευταξίας υπάρχουν πολλά προβλήματα, που απαιτείται μια σοβαρή και ολοκληρωμένη παρέμβαση, συνδυαστικά των δύο βαθμών τοπικής αυτοδιοίκησης, ώστε να διευθετηθεί. Τούτο απαιτείται, αφού υπάρχει το παράδοξο, ενώ ολόκληρη η έκταση του οδικού δικτύου νησιού βρίσκεται στο χώρο αρμοδιότητας του Δήμου Θήρας, οι κύριες οδικές αρτηρίες , βρίσκονται στην αρμοδιότητα της Περιφέρειας Ν. Αιγαίου, ως επαρχιακό δίκτυο. Αυτό καθιερώθηκε παλαιότερα, επειδή ένωνε κοινότητες- χωριά, που σήμερα έχουν ενταχθεί στην ενιαία χωροταξική περιοχή ενός και μόνου δήμου. Το ζήτημα που κυκλοφοριακά δημιουργείται είναι γιατί οι κεντρικές αρτηρίες, δηλαδή το επαρχιακό δίκτυο, δεν ενώνουν μόνο πλέον κυκλοφοριακά τα χωριά, αλλά διασχίζουν οικισμούς, που αναπτύχθηκαν οικιστικά. Στα σημεία αυτά, η εμφάνιση τροχαίων ατυχημάτων και δυστυχημάτων, είναι όλο και πιό συχνή.
Το χειρότερο είναι, ότι εκεί έχουμε και σημαντική κυκλοφορία πεζών, κυρίως μαθητών, λόγω της συγκοινωνίας. Αφορμή του παρόντος, αποτελεί η πρόσφατη σφοδρή σύγκρουση στο Μεγαλοχώρι, χωρίς ευτυχώς θύματα. Πέραν της εφαρμογής του ΣΒΑΚ (Σχέδιο Βιώσιμης Αστικής Κινητικότητας), που έχει ολοκληρωθεί για το Δήμο Θήρας, αλλά δεν γνωρίζω γιατί δεν προχώρησε, αν και έχει εγκριθεί από το Δημοτικό Συμβούλιο (που προβλέπει πεζοδρόμια, μεταφορά αφετηρίας ΚΤΕΛ κλπ), απαιτούνται κυκλοφοριακές μελέτες, από την πλευρά της Περιφέρειας για το επαρχιακό δίκτυο και ειδικότερα: α. Διασταυρώσεις-οδικοί κόμβοι β.Σήμανση σύμφωνα με τον νέο ΚΟΚ γ. Διαπλατύνσεις και στηθαία ασφαλείας δ. Χωροθέτηση στάσεων ΚΤΕΛ(απαιτούνται νέες , μετακινήσεις κάποιων και κατάργησης ίσως μερικών) και κατασκευή στεγάστρων σε όλες τις στάσεις και τέλος ε. Συστήματα ήπιας κυκλοφορίας εντός των οικισμών. Θα ήθελα να σταθώ, στο τελευταίο, γιατί είναι το πιο επείγον από άποψης οδικής ασφάλειας και είναι μάλλον το λιγότερο γνωστό. Το σύστημα ήπιας κυκλοφορίας σε κύριους οδικούς άξονες (ιδίως σε τμήματα που διασχίζουν οικισμούς) αφορά την εφαρμογή μέτρων (traffic calming) για τη μείωση της ταχύτητας, την αύξηση της οδικής ασφάλειας και την προστασία των πεζών και των τοπικών χρηστών, χωρίς να διακόπτεται πλήρως η ροή.
Κύρια Μέτρα Ήπιας Κυκλοφορίας:
-Μείωση Ορίων Ταχύτητας:
Επιβολή χαμηλών ορίων ταχύτητας (π.χ. 30-50 χλμ./ώρα) σε επικίνδυνα σημεία ή διελεύσεις οικισμών. -Τεχνητές Στενώσεις:Στένωση των λωρίδων κυκλοφορίας, αναγκάζοντας τους οδηγούς να μειώσουν ταχύτητα. -Μικροί Κυκλικοί Κόμβοι:Αντικατάσταση ισόπεδων διασταυρώσεων με κυκλικούς κόμβους για ασφαλέστερη ροή και αναγκαστική επιβράδυνση. -Κατακόρυφη Σήμανση και
Διαγράμμιση: Έντονη σήμανση που προειδοποιεί για την αλλαγή του οδικού περιβάλλοντος (π.χ. είσοδος σε οικισμό). -Υπερυψωμένες Διαβάσεις/Πλατώματα:Υπερύψωση του οδοστρώματος στις διαβάσεις πεζών, ώστε να λειτουργούν και ως «σαμαράκια» επιβράδυνσης.
-Ραβδώσεις Επιβράδυνσης:Χρήση ραβδώσεων στο οδόστρωμα που προκαλούν θόρυβο και δονήσεις, ειδοποιώντας τον οδηγό να μειώσει ταχύτητα.
-Διαχωριστικές Νησίδες:Φυσικός διαχωρισμός των ροών κυκλοφορίας και δημιουργία ασφαλών χώρων για πεζούς.
-Οδική Ασφάλεια και Σχεδιασμός: Εφαρμογή συστήματος με πύλες εισόδου σε συνδυασμό με διαγράμμιση, φυτεύσεων και φωτισμού, που σηματοδοτούν την είσοδο σε περιοχή μειωμένης ταχύτητας. Σκοπός: Τα μέτρα αυτά αποσκοπούν στη μείωση των σοβαρών ατυχημάτων, τη μείωση του θορύβου και της ρύπανσης, καθώς και την εξισορρόπηση των αναγκών των οδηγών διερχόμενων οχημάτων με την ασφάλεια των κατοίκων της περιοχής. Δεν είναι απαραίτητο, να γίνει εφαρμογή όλων των προηγούμενων μέτρων. Αυτό πρέπει να το δείξει η κατά περίπτωση κυκλοφοριακή μελέτη, ώστε και επιστημονικά, αλλά και νομότυπα (άρθρο 55 του ν. 5209/2025 ΚΟΚ) να εφαρμοστεί.
Ένα σύστημα ήπιας κυκλοφορίας δημιουργείται στην ευθεία Φηρών Πύργου, με τεχνική μελέτη της Τεχνικής Υπηρεσίας του Δήμου. Με αργούς ρυθμούς, αλλά συνεχίζεται. Αναμένουμε την ολοκλήρωσή του. Ως τελευταίο, θα ήθελα να προτείνω μία νέα καινοτομία, που εφαρμόζεται στην υπόλοιπη Ευρώπη, ως σημαντικό μέτρο ήπιας κυκλοφορίας, το οποίο (εμπειρικά) θεωρώ μπορεί να είναι χρήσιμο εργαλείο για τη Σαντορίνη. Είναι το μαξιλάρι Βερολίνου (Berlin cushion ή speed cushion). Είναι ένα υπερυψωμένο μέσο εφησυχασμού της κυκλοφορίας, κατασκευασμένο συνήθως από καουτσούκ, το οποίο τοποθετείται στο κέντρο του οδοστρώματος για να μειώσει την ταχύτητα των ΙΧ, χωρίς να εμποδίζει τα λεωφορεία και τα ασθενοφόρα.
Σε αντίθεση με τα παραδοσιακά σαμαράκια, που εκτείνονται σε όλο το πλάτος του δρόμου, το μαξιλάρι Βερολίνου έχει συγκεκριμένες διαστάσεις, που επιτρέπουν στα οχήματα με μεγάλο μεταξόνιο να περνούν από πάνω του, χωρίς κραδασμούς. Διαθέτει ανακλαστικά στοιχεία για βέλτιστη ορατότητα τη νύχτα. Η δε επιφάνειά του είναι αντιολισθητική, για ασφάλεια σε βρεγμένο οδόστρωμα”.
